2025 - Баянзүрх, Сүхбаатар, Чингэлтэй дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Даатгалын маргаан — гэнэтийн ослын даатгалын нөхөн төлбөр олгох. Даатгуулагч компани нь ажилтан нь ажил үүргээ гүйцэтгэж байхдаа гэнэтийн ослд орж нас барсан тул даатгагч компаниас гэрээний дагуу даатгалын нөхөн төлбөр шаардсан байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Даатгагч компаниас гэрээний дагуу даатгалын нөхөн төлбөр болох ойролцоогоор 300 сая төгрөгийг гаргуулна гэж үзэж байна.
• Хариуцагч: Хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн дүрэм зөрчсөн тул нөхөн төлбөр олгохгүй байх үндэслэлтэй гэж үзэж байна.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг харгалзан үзэж, даатгагч компани нөхөн төлбөр олгох үүрэгтэй гэж шийдвэрлэв.

• Ажилтан нь ажил үүргээ гүйцэтгэж байхдаа ослд орж нас барсан нь даатгалын эрсдэл болон гэрээний зорилго болох санамсаргүй, гэнэтийн осол байсан тул даатгалын нөхөн төлбөр олгох үндэслэл бүрдсэн байна.
• Мэргэжлийн байгууллагын дүгнэлтээр ослын шалтгаан нь даатгуулагч компанийн хөдөлмөрийн аюулгүй байдлын менежментийн алдаатай холбоотой байсан тул энэ нь даатгагчийн нөхөн төлбөр олгохоос татгалзах үндэслэл болохгүй, учир нь даатгалын гэрээ нь эрсдэлийн төрлөөр тодорхойлогдсон тул даатгагч эрсдэлийг хүлээн авах үүрэгтэй.
• Нас барсан ажилтан нь даатгалын гэрээний тал биш, харин нэхэмжлэгч компанийн ажилтан байсан тул түүний ар гэрийнхэн нь гэрээний тал болох нэхэмжлэгч компаниас нөхөн төлбөр авах эрхгүй, харин компани нь даатгуулагчийн хувиар нөхөн төлбөр шаардах эрхтэй.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Даатгалын гэрээнд заасан эрсдэлийн төрөл болон үйл явдал нь тохиосон тохиолдолд даатгагч нь нөхөн төлбөр олгох үүрэгтэй (Даатгалын тухай хууль 9.1.4, 82.1).
• Даатгуулагч компани нь ажилтангийнхаа ар гэрт нөхөн төлбөрийг урьдчилан олгосон нь компанийн дотоод журам болон гэрээний дагуу хийгдсэн үйлдэл тул даатгагч нь даатгуулагчид учирсан хохирлыг нөхөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 439.4).
• Даатгагчийн нөхөн төлбөр олгох үүрэг нь даатгалын гэрээний үндсэн нөхцөл болон эрсдэлийн төрлөөс хамаардаг тул хөдөлмөрийн аюулгүй байдлын дүрэм зөрчсөн нь даатгагчийн хариуцлаас чөлөөлөх үндэслэл болохгүй (Даатгалын тухай хууль 8.1).