Үйл явдал
Зээлийн гэрээний маргаан — мөнгөн хөрөнгийг дансаар шилжүүлсэн нь аман хэлцэл буюу зээлийн гэрээ гэж үзэх. Нэхэмжлэгч тал хариуцагчийн дансанд 4 сая төгрөгийн мөнгө шилжүүлсэн боловч хариуцагч мөнгийг буцаан төлөөгүй тул шүүхэд хандсан.
Талуудын байр суурь
- Нэхэмжлэгч: Зээлүүлсэн мөнгөө буцаан авах шаардлага гаргасан бөгөөд мөнгөн дүнг дансаар шилжүүлсэн нь зээлийн гэрээний мөн чанар юм гэж үзсэн.
- Хариуцагч: Мөнгө авсан боловч энэ нь зээл биш, тохиролцсон нөхцөл болохоос гэрээ биш, мөн итгэмжлэлийн эрх зүйн чанар хангаагүй тул нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгохыг шаардсан.
Шийдвэр ба үндэслэл
Нэхэмжлэгийг бүрэн хангаж, хариуцагчаас 4 сая төгрөгийг нэхэмжлэгчид олгохыг шийдвэрлэсэн.
- Банкны дансны хуулгагаар мөнгө шилжүүлсэн баримт тогтоогдсон тул мөнгө буюу эд хөрөнгийг зээлдүүлэгчид шилжүүлэн өгснөөр зээлийн гэрээ байгуулсанд тооцно (Иргэний хууль 282.4).
- Зээлийг буцаан төлөх хугацааг тодорхой зааж тогтооогүй байсан тул шаардсанаас хойш нэг сарын дотор биелүүлэх үүрэгтэй, мөн нэхэмжлэгч шаардсан 2023 оны 8 дугаар сарын 29-ний өдрийг хөөн хэлэлцэх хугацааны үндэслэлтэй өдөр гэж үзнэ (Иргэний хууль 283.1, 76.1).
- Итгэмжлэлийн хувьд төлөөлөгч болон төлөөлүүлэгч нарын гарын үсэг зурагдсан тул итгэмжлэлийн хуулийн шаардлага хангасан гэж үзнэ (Иргэний хууль 64.2.1).
Хууль зүйн гол дүгнэлт
- Мөнгөний шилжүүлэг дансаар хийгдсэн нь зээлийн гэрээ байгуулсанд тооцогдох тул аман хэлцэл мөн (Иргэний хууль 282.4).
- Зээлийн мөнгөн дүнг буцаан төлөх хугацаа тогтооогүй бол зээлдүүлэгчийн шаардсанаас хойш нэг сарын дотор төлөх үүрэг хүлээнэ (Иргэний хууль 283.1).
- Шаардах эрх үүсэх хугацааг шаардах эрх үүссэн үеэс эхлэн тоолно (Иргэний хууль 76.1).