Хан-Уул дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Ирээдүйд баригдаж ашиглалтад орох орон сууц худалдах, худалдан авах гэрээний үүрэг биелээгүй тул гэрээ цуцлаж, төлбөр болон алданги гаргуулах иргэний маргаан. Нэхэмжлэгч нь орон сууц худалдаж авах гэрээ байгуулж, төлбөрөө шилжүүлсэн боловч хариуцагч тал орон сууцыг өөр хүнд зарагдсаны улмаас гэрээг цуцалж, төлбөр барагдуулах гэрээ байгуулсан ч төлбөрөө хугацаанд нь төлөөгүй байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Гэрээ цуцлагдсан тул орон сууцны үнэ болон тохиролцсон алдангийг нийт 60 сая төгрөгөөр гаргуулах шаардлага гаргасан.
• Хариуцагч: Шүүх хуралдаанд төлөөлөгчөөрөө дамжуулан оролцох эрхээ нотлох баримт ирүүлээгүй, хүндэтгэн үзэх шалтгаангүйгээр шүүхэд ирээгүй.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагын 55 сая төгрөгийн хэсгийг хангаж, үлдэх 5 сая төгрөгийн алдангийн хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэв.

• Хариуцагч нь нэхэмжлэлийг хүлээн авсан боловч хуульд заасан хугацаанд шаардлагыг зөвшөөрсөн, татгалзсан үндэслэлээ ирүүлээгүй тул нэхэмжлэлийн шаардлагыг хүлээн зөвшөөрсөнд тооцох үндэслэлтэй (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 72.3).
• Хариуцагчийн ирүүлсэн итгэмжлэлийн баримт нь эрх баригч гарын үсэг, тамга зэрэг хуулийн этгээдийн итгэмжлэлийн шаардлагыг хангаагүй тул хариуцагчийг хүндэтгэн үзэх шалтгаангүйгээр шүүхэд ирээгүй гэж үзнэ (Иргэний хууль 64.2.1, Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 24.1).
• Төлбөр барагдуулах гэрээнд алданги төлөх тухай тусгайлан заагаагүй байсан тул нэхэмжлэгч алданги шаардах эрхгүй (Иргэний хууль 232.7).
• Төлбөр барагдуулах гэрээгээр алданги нэмж гаргуулахаар тохиролцсон нь хууль зөрчсөн буюу нийтээр хүлээн зөвшөрсөн зан суртахууны хэм хэмжээнд харшилсан хэлцэл тул хүчин төгөлдөр бус гэж үзнэ (Иргэний хууль 56.1.1).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Талууд төлбөр барагдуулах гэрээ байгуулахдаа анз төлөх тухай заагаагүй бол үүрэг гүйцэтгүүлэгч анз шаардах эрхгүй (Иргэний хууль 232.7).
• Гэрээний талууд хуулийн хүрээнд гэрээг чөлөөтэй байгуулах эрхтэй тул нэрлэгдээгүй гэрээ байгуулах нь боломжтой (Иргэний хууль 189.1, 189.5).
• Хууль зөрчсөн буюу зан суртахууны хэм хэмжээнд харшилсан хэлцэл нь хүчин төгөлдөр бус (Иргэний хууль 56.1.1).