Тогтоол №3107

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Шүүгдэгч А.С, С.А нарт холбогдох зам тээврийн ослын эрүүгийн хэрэг. А.С автомашин жолоодож явахдаа зогсож байсан ачааны машины чиргүүлээс мөргөж, Замын хөдөлгөөний дүрмийн 9.2-т заасан хөдөлгөөнд аюул, саад бий болохыг мэдсэн үед хурдаа хасаж зогсох арга хэмжээ аваагүйгээр зөрчсөн. Харин С.А нь автомашин эвдрэлийн улмаас зам дээр зогсохдоо Замын хөдөлгөөний дүрмийн 2.3.А (гэрэл ажиллахгүй үед хөдөлгөөнийг үргэлжлүүлэхийг хориглох), 6.3 (ослын зогсолтын тэмдэг тавих) заалтуудыг тус тус зөрчсөн. Үүний улмаас хохирогчдын биед хүнд, хүндэвтэр гэмтэл болон эд хөрөнгийн хохирол учирсан.

АНХАН ШАТ: Шүүгдэгч А.С, С.А нарыг Эрүүгийн хуулийн 215 дугаар зүйлийн 215.2-т заасан хөдөлгөөний аюулгүй байдлын тухай хууль тогтоомж зөрчсөн гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцож, тус бүр тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхийг 1 жилийн хугацаагаар хасч, 5 сарын хугацаагаар баривчлах ял оногдуулсан. Мөн иргэний нэхэмжлэлийн шаардлагуудыг хэсэгчлэн хангаж, тодорхой мөнгөн дүнг шүүгдэгч болон иргэний хариуцагчаас гаргуулахаар шийдвэрлэж, шүүгдэгч нарын таслан сэргийлэх арга хэмжээг цагдан хорих болгон өөрчилсөн.

ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Шүүгдэгч С.А-ийн өмгөөлөгч, иргэний хариуцагч Д.Х, шүүгдэгч А.С-ийн өмгөөлөгч нар анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хууль бус гэж үзэж гомдол гаргасан. Гомдлууд нь С.А-г гэм буруугүй, зайлшгүй зогсолтод орсон, анхааруулах дохио өгсөн, А.С хурд хэтрүүлсэн; иргэний хариуцагчийг буруу тогтоосон, автомашины жинхэнэ өмчлөгчийг тодруулаагүй; А.С-ийн хохирлын баримт хуурамч, түүний хохирлыг үндэслэлгүй хассан, мөрдөн байцаалтыг гүйцэд хийгээгүй гэсэн үндэслэлүүдийг агуулж байв. Прокурор анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хэвээр үлдээхийг хүссэн. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хүчингүй болгож, хэргийг нэмэлт ажиллагаа хийлгүүлэхээр прокурорын шатанд буцааж, шүүгдэгч нарын таслан сэргийлэх арга хэмжээг цагдан хорихоос бусдын батлан даалтанд өгөх болгон өөрчилсөн.

ҮНДЭСЛЭЛ: Анхан шатны шүүхийн тогтоол нь Эрүүгийн байцаан шийтгэх хуулийн 284 дүгээр зүйлд заасан хууль ёсны болон үндэслэлтэй байх шаардлагыг хангаагүй байна. Мөрдөн байцаалт, прокурор, анхан шатны шүүх хэрэгт авагдсан нотлох баримтуудыг бүрэн гүйцэд, бодит байдлаар үнэлээгүй, чухал ач холбогдолтой нөхцөл байдлыг тодруулалгүй орхигдуулсан нь Эрүүгийн байцаан шийтгэх хуулийн 318.1, 318.2-т зааснаар тогтоолыг хүчингүй болгох үндэслэл болсон. Хохирлын асуудлыг ерөнхийд нь тооцож шийдвэрлэсэн нь Эрүүгийн байцаан шийтгэх хуулийн 284.3-т нийцээгүй. Замын цагдаагийн шинжээчийн дүгнэлт нь хэргийн нөхцөл байдалд тулгуурлаагүй, хууль, дүрэм тайлбарласан агуулгатай байсан нь ЭБШХ 155.5-д нийцэхгүй, жолооч нарын гэм бурууг бүрэн тогтоогоогүй байна. Тухайлбал, С.А-ийн автомашины зогсолтын нөхцөл байдал, техникийн шинжээчийн дүгнэлтийн үндэслэл зөрүүтэй, эргэлзээтэй байхад тодруулаагүй. А.С-ийн такси үйлчилгээ эрхлэх эрхтэй эсэх, зорчигчдын хамгаалалтын бүс хэрэглэсэн эсэх зэрэг нотолбол зохих асуудлуудыг шалгаж тогтоогоогүй. Мөн хэрэгт эд мөрийн баримтаар авах ёстой байсан автомашинуудыг эздэд нь буцаан олгосон нь хэргийн нөхцөл байдлыг бодитоор тогтоох ажиллагааг алдагдуулсан. Эдгээр шалтгааны улмаас хэрэгт олон талын шинжээчийн дүгнэлт гаргуулах, автомашины өмчлөлийг тодруулах, хохирогч нарын нэхэмжлэлийн асуудлыг хуулийн дагуу шийдвэрлэх зэрэг нэмэлт ажиллагаа хийх шаардлагатай тул хэргийг прокурорт буцаасан.