Өмнөговь аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Зам тээврийн ослоор хүний эрүүл мэндэд хүнд хохирол учруулсан гэмт хэргийн хэрэгт хохирогчдын ажил хийлгүй өнгөрүүлсэн хугацааны алдсан орлогыг (цалин)-г нэхэмжлэх эрх зүйн үндэслэл, нотлох баримтын хүчин төгөлдөр байдлыг шүүх хэрхэн үнэлсэнтэй холбоотой маргаан. Шүүгдэгч тээврийн хэрэгслийг жолоодох эрхгүй, ядарсан үедээ жолоодож, эсрэг урсгалд явсан тул хохирогчдын эрүүл мэндэд хүнд, хөнгөн хохирол учруулсан. Анхан шатны шүүх хохирогчдын алдсан орлогын нэхэмжлэлийг нотлох баримт дутмаг байгааг үндэслэн хэлэлцэхгүй орхисон бол хохирогчдын өмгөөлөгч энэ шийдвэрийг эс зөвшөөрч, давж заалдах гомдол гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Шүүгдэгч: [Эрүүгийн хуулийн заалтаар гэмт хэрэг үйлдсэн гэж үзүүлж, оногдуулсан ял, нөхөн төлбөрийн хэмжээг зөв гэж үзсэн]
• Прокурор: [Хохирогчдын ажилгүй байх хугацааны цалингийн нэхэмжлэлийг хэлэлцэхгүй орхисон нь үндэслэлгүй, хохирогч нар ажил хөдөлмөр эрхэлж байсан, ослын улмаас ажиллаагүй баримт байгаа тул иргэний хариуцагчаас гаргуулан олгох ёстой гэж үзсэн]

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх шүүгдэгчийг гэмт хэрэгт холбогдуулан ялласан бөгөөд хохирогчдын алдсан орлогын нэхэмжлэлийг хэлэлцэхгүй орхисон. Давж заалдах шатны шүүх доод шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. Хохирогч нар хэдийгээр эмчилгээнд хэвтсэн, ажил хийлгүй өнгөрүүлсэн хугацаагаа тодорхойлсон ч, тухайн хугацаанд ажлаа хийлгүй өнгөрүүлснийг баталсан нотлох баримтыг шүүхэд гаргаж өгөөгүй, нэхэмжлэлийн шаардлага тодорхойгүй байсан тул алдсан орлогыг нэхэмжлэх эрх зүйн үндэслэл бүрдээгүй гэж дүгнэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Хохирогч алдсан орлогыг нэхэмжлэхдээ зөвхөн хэдий хугацаагаар ажиллаагүйг тодорхойлох нь хангалтгүй бөгөөд тухайн хугацаанд ажлаа хийлгүй өнгөрүүлснийг баталсан нотлох баримтыг шүүхэд гаргаж өгөх үүрэгтэй. Нотлох баримт дутмаг, нэхэмжлэлийн шаардлага тодорхойгүй байсан тул ийм төрлийн хохирлыг нэхэмжлэх эрхийг хэрэгсэхгүй болгож болно (Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль 39.9).
• Эрүүгийн хариуцлага оноохдоо гэмт хэргийн нийгмийн аюулын шинж чанар, учирсан хохирлын хэмжээ, шүүгдэгчийн хувийн байдал зэргийг тал бүрээс харгалзан үзсэн байх ёстой. Шүүгдэгчид оногдуулсан ялын төрөл, хэмжээ нь шударга ёсны зарчимд нийцсэн, хэргийн зүйлчлэл тохирсон гэж үзнэ (Эрүүгийн хууль 1.3).
• Гэм хорын хохирлыг нэхэмжлэхдээ хохирогчийн эрүүл мэндэд учирсан хохирол, эд хөрөнгөний хохирол зэргийг тодорхой нотлох баримтаар баталгаажуулсан байх шаардлагатай. Хохирогч эмчилгээний зардлаа цаашид нотлох баримтаа бүрдүүлэн иргэний журмаар нэхэмжлэх эрхийг нээлттэй үлдээж болно (Иргэний хууль 497, 511).