Ховд аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Яллагдагчаар татах тогтоолот болон яллах дүгнэлтэд заасан буруу заалтыг засаж, нэмэлт мөрдөн байцаалт явуулахгүйгээр хэргийг шүүхэд шилжүүлсэн нь яллагдагчийн эрхийг зөрчсөн эсэх тухай маргаан үүссэн. Яллагдагч нь хохирогтой хэрүүл маргаан үүсгэж, түүний биед гэмтэл учруулсан боловч мөрдөн шалгах ажиллагааны явцад хохирогчтой холбоотой эд хөрөнгийг (модон сандал) эвдсэн гэх мэт нэмэлт үйл үйлдлийг яллагдагчаар татах тогтоолотт тусгаагүй мөртлөө яллах дүгнэлтэд дурдсан тул энэ нь хууль ёсны зарчмыг алдагдуулсан гэж үзэв.

Талуудын байр суурь

• Шүүгдэгч: Прокурорын яллах дүгнэлтэд заасан заалтыг өөрчлөх, нэмэлт оруулж, яллагдагчаар татах тогтоолотт тусгаагүй нь хууль ёсны зарчмыг алдагдуулсан гэж үзэв.
• Прокурор: Анхан шатны шүүх хэргийг прокурорт буцааж шийдвэрлэсэн нь яллагдагчийн хэргийн талаар мэдээлэл мэдэх эрхийг зөрчсөн ноцтой зөрчил гэж үзэн, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эсэргүүцсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх хэргийг прокурорт буцааж шилдсэн бөгөөд давж заалдах шатны шүүх прокурорын эсэргүүцлийг хэрэгсэхгүй болгож, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээв. Учир нь мөрдөн шалгах ажиллагааны явцад хохирогчийн эд хөрөнгийг эвдсэн гэх мэт нотлох баримтыг бүрдүүлсэн атлаа уг баримтын мэдээллийн хэмжээг яллагдагчаар татах тогтоолотт тусгаагүй нь яллагдагчийн эрхийг ноцтой зөрчсөн баримт болсон тул анхан шатны шүүхийн шийдвэр үндэслэлтэй гэж дүгнэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Мөрдөн шалгах ажиллагааны явцад нотлох баримт бүрдүүлсэн атлаа уг баримтад хамаарах мэдээллийн хэмжээг яллагдагчаар татах тогтоолотт тусгаагүй нь яллагдагчийн хэргийн талаар мэдээлэл мэдэх эрхийг зөрчсөн тул хууль ёсны зарчмыг алдагдуулсан (Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль 7.3).
• Прокурор яллах дүгнэлт үйлдэх үед яллагдагчийг буруутгаж байгаа заалтыг өөрчлөх, нэмэлт оруулах бол яллагдагчаар татах тогтоолотт нэмэлт, өөрчлөлт оруулж, түүнийг яллагдагчид танилцуулах ёстой тул тогтоолотт тусгаагүй нь ноцтой зөрчил болсон (Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль 32.9).
• Хохирогчийн эд хөрөнгийг эвдсэн гэх мэт нөхцөл байдлыг мөрдөн шалгах ажиллагаагаар тогтоосон атлаа тухайн нотлох баримтын мэдээллийн хэмжээг яллагчаар татах тогтоолотт-д тусгаагүй нь яллагчаар татах тогтоолотт-д мэдээлэл тусгах ёстой гэсэн заалтыг зөрчсөн (Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль 30.17).