Төв аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Эрүүгийн хэрэг/ийн Шийтгэх тогтоол

Үйл явдал

Ашигт малтмалын эрэл хайгуул, олборлолт — тусгай зөвшөөрөлгүйгээр бүлэглэн ашигт малтмал олборлож, байгаль орчинд хохирол учруулсан. Шүүгдэгчид тээврийн хэрэгсэл, цохилттой өрөм, бусад тоног төхөөрөмж ашиглан нэг тонн орчим ашигт малтмалын шороо олборлож, байгаль орчны хохирол учруулсан баримт тогтоогдсон.

Талуудын байр суурь

• Шүүгдэгч: Гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрөхгүй эсвэл үйлдэл нь буруу биш гэж үзэх боломжтой ч хэргийн нөхцөл байдлаар тээврийн хэрэгсэл болон бусад хэрэглэгдэхүүн ашигласан нь батлагдсан.
• Прокурор: Шүүгдэгч нарыг бүлэглэн, тусгай зөвшөөрөлгүйгээр ашигт малтмалын эрэл хайгуул, олборлолт хийсэн тул Эрүүгийн хуулиар яллах шаардлагатай гэж үзсэн.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх шүүгдэгч нарыг бүлэглэн тусгай зөвшөөрөлгүйгээр ашигт малтмалын эрэл хайгуул, олборлолт хийсэн гэм буруутайд тооцсон. Шүүгдэгчид тээврийн хэрэгсэл болон уул уурхайн тоног төхөөрөмж ашиглан ашигт малтмалын шороо олборлож байсан тул Эрүүгийн хууль 24.2-т заасан гэмт хэрэг үйлдсэн гэж үзсэн. Мөн байгаль орчинд хохирол учруулсан тул Иргэний хууль 497.1, 510-д заасны дагуу байгаль орчны нөхөн төлбөрийг төлөх үүрэг хүлээлгэсэн. Шүүгдэгчид гэмт хэрэг үйлдэхдээ ашигласан тээврийн хэрэгслийн эзэмшигчид түүнийг буцааж олгох, тээврийн хэрэгслийн үнэ болон байгаль орчны хохирлын нөхөн төлбөрийг шүүгдэгчдээс гаргуулж Байгаль орчин, уур амьсгалын санд оруулах шийдвэр гаргасан.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Тусгай зөвшөөрөлгүйгээр ашигт малтмалын эрэл хайгуул, олборлолт хийх нь бүлэглэн үйлдсэн тохиолдолд эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэх үндэслэл болно (Эрүүгийн хууль 24.2).
• Байгаль орчин, байгалийн нөөц баялагт учирсан хохирлыг нөхөн төлөх үүрэг нь гэмт хэрэг үйлдэгчдэд хариуцлага хүлээлгэх үндэс болно (Засгийн газрын Тусгай сангийн тухай хууль 7.2.3).
• Гэмт хэрэг үйлдэхэд ашигласан эд хөрөнгийг хурааж, борлуулсан орлогыг төрийн санд оруулах эсвэл эзэмшигчид буцааж олгох нь хууль ёсны зохицуулалт юм (Шүүхийн шийдвэр гүйцэтгэх тухай хууль).